VoorleesExpress

Het is vrijdagmiddag en dat betekent voor mij maar een ding. Boeken verzamelen, sloffen in de tas en op pad naar mijn wekelijkse date. Met Katinka, amper drie jaar oud, zwart haar en twee korte vlechtjes. Ik parkeer de auto op de smalle parking en ik zie een klein meisje voor de deur staan. Als de moeder open doet staat Katinka te springen op de mat. ‘Lob, Lob, lezen!’

Vandaag heb ik het prinsessenboek en het giraffenboek meegenomen. Het prinsessenboek is een schuifboek met allemaal meisjes die in een prinses veranderen. Het giraffenboek heeft in het midden een gat waar je je hand in kunt steken. Precies, in het lege hoofd van een stoffen giraf. Op iedere pagina maakt de giraf iets geks mee en de giraf die beweegt en praat mee bij de plaatjes uiteraard. Nijntje ontbreekt ook niet. Voor de zekerheid. En natuurlijk ook een prentenboek: Nina krijgt een zusje. De moeder van Katinka is hoogzwanger.

Ik moet eerst de sloffen aantrekken anders mag ik niet binnen. Dan moet ik op de witte bank plaatsnemen en duikt Katinka in de plastic zak met boeken. Als eerste wordt het prinsessenboek tevoorschijn getoverd. Ze luistert amper naar het verhaal. Op iedere pagina wordt meteen aan het lintje getrokken dat ervoor zorgt dat elk meisje op iedere pagina transformeert in een prinses. Dan giert Katinka het uit. Met pretlichtjes in haar donkere ogen. Na vijf minuten voorlezen is Katinka het beu en zoekt een nieuwe uitdaging. De speelgoedkast wordt opengetrokken. Intussen krijg ik van moeder een kopje thee.

Katinka staat voor me met een toverstaf en vleugeltjes. ‘Elfje!’ Roept ze luid. Ik weet alweer hoe laat het is. Tijd voor het elfenspel. Ik moet de vleugeltjes omdoen en intussen zwaait ze uitbundig met haar toverstaf. Ze danst met grote lompe pasjes in het rond. Ik weet al wat er gaat gebeuren. Pats … Boem … Daar ligt ze op de grond. En een lol. Moeder grijpt nu in. ‘Katinka luisteren. Lob voorlezen!’ Ik grinnik. Ze blijft me steevast Lob noemen. Katinka en moeder zijn Koreaans. Papa komt uit China. En de moeder van papa woont ook in huis. En niet te vergeten de hond. Die is een poosje op logies. Katinka is er dol op.

Een uur is zo voorbij. Nieuwe rituelen vinden plaats. Waar is de stempelkaart? Op het dressoir. Katinka racet al naar het kleine tafeltje, spitst haar tenen en plukt de kaart uit een bakje dat op het dressoir staat. Ze neemt weer plaats op de bank. Ik houd een stickervel met prinsessen voor haar. ‘Kies er maar een uit?’ Ze kiest het kleinste prinsesje uit en plakt het in het vakje dat ik aanwijs op de kaart. Nummer 12. Wat gaat het snel. Nog maar 8 keer te gaan. Dan zit mijn eerste VoorleesExpress ervaring erop. Wat zal ik Katinka missen. Zo’n lieve meid.

Voorlezen, zo belangrijk voor kleine kinderen. Wat een goede actie van onze gemeente. Al meer dan 100 gemeentes zijn aangesloten bij dit mooie project, de VoorleesExpress. Ik kan het iedereen aanbevelen. Een mooi samenwerkingsverband tussen basisscholen, gemeente, openbare bibliotheek en maatschappelijk werk. Gerund door vrijwilligers in samenwerking met profs.

De naam Katinka is een verzonnen naam en is een vervanging voor de echte naam.

Inzending VEC juni 2016 voor schrijvers- en lezerswebsite ColumnX

Het werk blijft vandaag liggen

Het werk blijft liggen. Op zijn rug. Het heeft er vandaag geen zin in. Het werk komt vandaag niet uit bed. Waarom zou het? Voor wie?
“Opstaan!”, wordt er van beneden geroepen. Het werk draait zich nog eens rustig om. Het is maandag, de week moet nog beginnen. Maar niet voor het werk. Het werk wil niet meer werken. Gewoon omdat het niet werkt. Het komt sowieso nooit af, dat werk. Lui werk is het en het levert nauwelijks iets op. Het kost alleen maar geld.

“Opstaan!”, wordt er weer van beneden geroepen. Het werk draait zich op zijn zij en stapelt zijn stroeve wervels een voor een op de juiste plek. De rug moet warm gehouden worden. Vooral tussen de wervels. Ook al hoeft het vandaag niet te werken, een soepele rug is erg belangrijk. Op iedere leeftijd is dat belangrijk. Het werk voelt zich best oud. Het heeft al een lange staat van dienst. Menig jubileum is al gevierd. Bij diverse werknemers. Maar dat was nog in de goede oude tijd, toen het werk nog als zoete broodjes werd weggegeven.

Helaas is dat in de huidige tijd niet meer het geval. Het wordt niet snel meer weggegeven. En de lieden die nog werk hebben, houden het krampachtig vast. Wat als de nemers het werk in de steek zouden laten? Dat zou onoverkomelijk zijn voor het werk. Nee, werklieden behouden het werk daar waar nodig. Ook al worden ze er zelf soms liederlijk van. Het is voor velen al lang geen hobby meer. Eerder noodzakelijk kwaad. Dat is ook precies wat het werk kwaad maakt. Werk dat niet gewerkt wil worden. Zo zonde.

Het enige werk dat niet blijft liggen is het overbodig werk. Maar dat overbodig werk wordt wel langzaam schaars. Het is er nauwelijks meer. Bijna volledig opgesoupeerd door vrijwilligers. Die werken vrijwillig het werk voor velen de deur uit. Ja, ja, u leest het goed. Zelfs overbodig werk wordt vrijwillig de deur uitgewerkt. Vrijwilligen koesteren en waken over moeizaam verworven werk. Het zijn de nieuwe broodwerkers, broodnodig zoekend naar zingeving. Hongerig naar arbeid. Pathos volgt ethos. Er wordt niet langer uit de neus gegeten. Dat verdraagt het werk ook niet. Het neuseten. Waarschijnlijk verdwijnt de uitdrukking nog aan het eind van dit jaar uit de Dikke van Dale. Snotverdomme, waar blijft dan de groene romantiek?

“Opstaan, je hebt nog een kwartier!”, de toon van de oproep is wat feller geworden.
Het werk springt toch maar uit zijn bed. Wast zich, poetst de tanden, kleedt zich aan, eet wat. Er gaan vier boterhammen in. De boterhammentrommel blijft thuis. Het werk smaakt nauwelijks naar meer. Al heel lang niet meer. Met of zonder potentieel. Droef. Het is niet anders. Het werk klokt en logt thuis in. Met username ‘workaholic’. Maar wat was nu ook alweer het wachtwoord? Wachtgeld? Nee. Zakgeld? Nee. Toch maar even opnieuw opvragen. Marktplaats.nl vormt vooralsnog het enige platform waar werk te vinden is. In sommige gevallen zelfs gratis op te halen.

Poezenvrouwtje

De wind waait door de bomen. Het is een druilerige ochtend. Aan de overkant van de straat zit vol ongeduld een witte poes op wacht. Haar blik is strak naar het oosten gericht. Waar blijft ze nou. Het zal niet lang meer duren of ze komt eraan. Plots veert ze op en dribbelt snel naar het eind van de straat. Daar is ze eindelijk, het poezenvrouwtje.

Het is een vast ritueel geworden. Elke dag klokslag zeven uur trekt het poezenvrouwtje aan mijn raam voorbij. Ik spring snel naar buiten, gewapend met pen, blocnote en camera en stel me aan haar voor. Tijd voor een interview met het poezenvrouwtje. Terwijl de witte poes om haar benen heen drentelt doet Joke haar verhaal.

Elf jaar geleden is het allemaal begonnen. Bij het kapotte hek van de Dahliatuin achter het tranformatorhuisje. Daar zag zij iedere dag drie witte poezen verwilderd rondstruinen. Uit navraag bleek dat de poezen waren uitgezet in de Dahliatuin om konijnen en muizen te vangen. Maar niemand ontfermde zich echt over de poezen. Joke besloot voor de poezen te gaan zorgen. Al gauw overleden twee van de drie poezen. Eentje bleek de niesziekte te hebben en de ander had een virus. Alleen Poppetje bleef over.

Elf jaar lang verzorgt ze Poppetje nu al. Dag in dag uit. Weer of geen weer. Slechts één keer liet ze een maand verstek gaan door een ziekenhuisopname. Haar man nam de taak toen over. In elf jaar tijd heeft Joke verschillende poezen verzorgd. In de hoogtijdagen maar liefst twaalf tegelijk. Op drie verschillende plekken deelt Joke voedsel uit. Poezen houden immers graag van een eigen territorium. Poezenoorlogen en -ziektes hebben het huidige aantal teruggebracht tot vier.

Als Joke ziet dat een poes ziek is krijgt deze extra aandacht en wat luxer voer. Als de poes ziek blijft neemt ze een reishok mee om de poes te vangen en af te geven aan de dierenambulance. Gelukkig komt dat niet vaak voor. Soms voegt zich ook een hongerige huiskat bij de zwerfkatten. Geen probleem, want Joke heeft altijd eten genoeg bij zich.

Ze hoopt nog lang voor de poezen te kunnen zorgen. Maar voor hoe lang nog? Met de komst van de nieuwe verkeersweg verdwijnt ook de habitat van de lieve poezen. Misschien neem Joke Poppetje dan wel mee. Als ze Poppetje vijf weken binnen houdt raakt ze misschien gehecht en kan ze aarden. Ongeduldig drentelt Poppetje op en neer. Ze heeft honger. Joke duikt in haar fietstas en haalt een kartonnetje melk te voorschijn.

Vervolgens zegt ze kordaat: sommige mensen zeggen tegen mij dat zij hun kat niet binnen kunnen houden en wegloopt. Dat is onzin. Met liefde en geduld blijft iedere kat aan huis. Geen muis die dan op tafel danst. Vol bewondering neem ik afscheid van Joke en bedank haar voor het interview. Een mooi mens, het poezenvrouwtje.

Mien zweeft en zwetst door Helmond-West

Gepubliceerd in Wijkkrant Helmond West December 2011 > Poezenvrouwtje